Zastosowanie na fakturze stawki 0 % VAT w związku z otrzymaniem zaliczki od ESA

 Śmiało kroczyć tam, gdzie nie dotarło jeszcze żadne prawo!

1. Nierzadko osoby zamierzające wziąć udział w przetargu organizowanym przez Europejską Agencje Kosmiczną (European Space Agency – ESA) zawierają umowę konsorcjum. Jak wynika z praktyki obrotu, konsorcjantom zdarza się nie uwzględniać przy ocenie skutków prawnych własnych działań w ramach konsorcjum zasad kontraktowych ustanowionych przez tę organizację międzynarodową. W konsekwencji prowadzi to do zastosowania przez niektórych uczestników konsorcjum niewłaściwej stawki VAT w rozliczeniach między sobą. Warto zatem zwrócić uwagę m.in. na interpretację indywidualną Dyrektora Izby Skarbowej w Katowicach z 26.2.2015 r., IBPP1/443-1234/14/AS, w której poddano analizie podobne zagadnienie[1].

Ze względu na znaczenie tej interpretacji indywidualnej dla praktyki obrotu polskiego sektora kosmicznego, w niniejszym artykule analizie zostaną poddane kwestie stosunku obligacyjnego łączącego lidera konsorcjum z ESA oraz znaczenia pojęcia „osoby dostarczającej towary (świadczącej usługi) na rzecz organizacji międzynarodowej”.

2. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością zawarła umowę konsorcjum z czterema innymi spółkami kapitałowymi. Została ona w niej określona jako lider konsorcjum. Do obowiązków lidera konsorcjum należało m.in. reprezentowanie konsorcjantów wobec Europejskiej Agencji Kosmicznej oraz pośredniczenie w przekazywaniu im środków finansowych od ESA. Strony umowy konsorcjum upoważniły go także do podpisania umowy z Europejską Agencją Kosmiczną, w brzmieniu uprzednio uzgodnionym przez wszystkich konsorcjantów.

Lider konsorcjum zawarł z Europejską Agencją Kosmiczną (z siedzibą w Paryżu) umowę, stając się wykonawcą (głównym wykonawcą)[2] projektu badawczego (umowa o realizację projektu badawczego). Przewidywała ona jednocześnie, że  część projektu zostanie wykonana przez pozostałych konsorcjantów  – podwykonawców (Subcontractors).

Europejska Agencja Kosmiczna przekazała wykonawcy świadectwo jej zwolnienia z podatku VAT i podatku akcyzowego, o którym mowa w załączniku II do rozporządzenia wykonawczego Rady (UE) nr 282/2011 z 15.3.2011 r. ustanawiającego środki wykonawcze do dyrektywy 2006/112/WE w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej[3]. Świadectwo zawierało oświadczenie ESA (podmiot kwalifikujący), zgodnie z którym towary i usługi przez nią otrzymane od lidera konsorcjum w związku z wykonaniem umowy o realizację projektu badawczego zostaną przeznaczone do użytku służbowego na potrzeby organizacji międzynarodowej. Wykonawca udostępnił świadectwo pozostałym konsorcjantom.

Wykonawca zgodnie z postanowieniami umowy o realizację projektu badawczego uzyskał od ESA zaliczkę, z której następnie rozliczył się z pozostałymi konsorcjantami. Jeden z nich wystawił na rzecz lidera konsorcjum fakturę na otrzymaną zaliczkę stosując stawkę VAT w wysokości 0 %. Następnie złożył on wniosek o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie zastosowania na fakturze stawki 0% na podstawie § 8 ust. 1 pkt 2 oraz ust. 2 i ust. 4 rozporządzenia Ministra Finansów z 23.12.2013 r. w sprawie towarów i usług, dla których obniża się stawkę podatku od towarów i usług, oraz warunków stosowania stawek obniżonych[4] w związku z otrzymaniem zaliczki związanej z realizacją projektu badawczego.

3. W ocenie organu podatkowego, wnioskodawca nie mógł zastosować na fakturze stawki 0% na podstawie § 8 ust. 1 pkt 2 oraz ust. 2 i ust. 4 rozporządzenia Ministra Finansów w sprawie obniżenia podatku od towarów i usług w związku z otrzymaniem zaliczki związanej z realizacją projektu badawczego. Była to bowiem zaliczka na poczet przyszłego wynagrodzenia wnioskodawcy za dostawę towarów (świadczenie usług) na rzecz lidera konsorcjum, a nie organizacji międzynarodowej – Europejskiej Agencji Kosmicznej. Pogląd ten wydaje się trafny.

Europejską Agencję Kosmiczną łączył stosunek obligacyjny tylko z liderem konsorcjum. Pozostali konsorcjanci nie byli stronami umowy o realizację projektu badawczego (nie była to umowa wielostronna), nie była to również umowa dwustronna z udziałem tzw. strony wielopodmiotowej (współtworzonej przez wszystkich uczestników konsorcjum). Stosunek umowny nie łączył też ESA z  konsorcjum, niemającym de lege lata podmiotowości prawnej (w prawie polskim)[5]. W konsekwencji, tylko lider konsorcjum zobowiązany był odpłatnie dostarczyć towary (świadczyć usługi) na rzecz ESA. Wnioskodawca miał natomiast spełnić odpłatne świadczenie na rzecz głównego wykonawcy. Tezy te znajdują potwierdzenie w zasadach kontraktowych ESA[6], które zaakceptowali wszyscy konsorcjanci m.in. w trakcie tzw. rejestracji full w systemie ESA – Star[7]. Zgodnie z np. treścią General Clauses and Conditions for ESA Contracts, przez „wykonawcę (Contractor)” należy rozumieć osobę fizyczną lub prawną, która zawarła umowę z Europejską Agencją Kosmiczną. „Podwykonawca (Subcontracotr)” to natomiast podmiot gospodarczy, który jest związany umową z wykonawcą ESA. Status „wykonawcy” uzyskał wyłącznie lider konsorcjum, jednym z „podwykonawców” był natomiast wnioskodawca.

Przepis § 8 rozporządzenia Ministra Finansów w sprawie obniżenia podatku od towarów i usług określa przesłanki zastosowania 0 % stawki VAT. Reguluje on zatem wyjątek od ogólnej zasady opodatkowania dostawy towarów (świadczenia usług) pełną stawką VAT i w konsekwencji nie powinien być interpretowany rozszerzająco (exceptiones non sunt extendendae). W tym kontekście, pojęcie „osoby dostarczającej towary (świadczącej usługi) m.in. na rzecz określonych w tej normie prawnej organizacji międzynarodowych” (np. na rzecz Europejskiej Agencji Kosmicznej) nie obejmuje osób spełniających świadczenie na rzecz tej osoby (w omawianym przypadku, nie obejmuje wnioskodawcy dostarczającego towary lub świadczącego usługi na rzecz lidera konsorcjum). Okoliczność przekazania tym osobom świadectwa zwolnienia z podatku VAT i podatku akcyzowego przez dostarczającego towary (świadczącego usługi) na rzecz organizacji międzynarodowej nie ma natomiast (w analizowanym zakresie) znaczenia prawnego.

[1] Por. też interpretację indywidualną Dyrektora Izby Skarbowej w Bydgoszczy z 24.3.2015 r., ITPP2/443-1735/14/EK; interpretację indywidualną Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie z 20.1.2014 r., IPPP3/443-1069/13-2/LK. Dostęp do tych interpretacji można uzyskać poprzez System Informacji Podatkowej.

[2] Wydaje się, że ESA posługuje się zamiennie pojęciami „wykonawca” (Contractor) i „główny wykonawca” (Prime Contractor) na oznaczenie tego samego podmiotu. W tym zakresie por. np. słowniczki zawarte w General Clauses and Conditions for ESA Contracts oraz ESA Procurement Regulations and Related Implementing Instructions.

[3] Dz.Urz.UE.L z 2011 r. Nr 77, s. 1 i n. ze zm.

[4] Tekst jedn.: Dz.U. z 2017 r. poz. 839 ze zm., dalej jako: „rozporządzenie Ministra Finansów w sprawie obniżenia podatku od towarów i usług”.

[5] Tak np. wyrok SN z 10.9.2015 r. , II CSK 630/14.

[6] Zasady te zostały wyrażone m.in. w ogólnych warunkach umów (General Clauses and Conditions for ESA Contracts), kodeksach dobrych praktyk (Best Practices For the Selection of Subcontractors by Prime Contractors in the frame of ESA ‚s Major Procurements) i warunkach przetargu (ESA Procurement Regulations and related Implementing Instructions). Zob. też Ogólne Klauzule i Warunki dla Kontraktów ESA.

[7] Por. J. Bankiewicz, P. Frąk, Pierwsze kroki w ESA – procedura rejestracyjna i ogólne zasady finansowania kontraktów w ESA (w:) Polski sektor kosmiczny. Struktura podmiotowa. Możliwości rozwoju. Pozyskiwanie środków, M. E. Wachowicz (red.), Warszawa 2017, s. 92.

Wpis ten nie stanowi opinii lub porady prawnej w rozumieniu obowiązującego prawa. Ma on wyłącznie informacyjny charakter, stanowiąc wyraz poglądów jego autora na tematy prawnicze. Autor wpisu nie ponosi odpowiedzialności za ewentualne skutki decyzji podejmowanych na jego podstawie.

Reklamy

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Google+

Komentujesz korzystając z konta Google+. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Facebooku

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Wyloguj /  Zmień )

Connecting to %s

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.